GEÏNSPIREERD OP EEN WAARGEBEURD VERHAAL
SIR WILLIAM MITCHELL SECRETARIS-GENERAAL BUITENLANDSE ZAKEN
Joan Elizabeth Stanley? Woont u op dit adres?
Veiligheidsdienst. U staat onder arrest.
Wat gebeurt er?
U hebt 27 keer de Geheimhoudingswet overtreden. U moet nu met ons meekomen.
Het onderzoek naar de dood van de voormalige secretaris-generaal...
van Buitenlandse Zaken, sir William Mitchell, loopt nog steeds.
Vrijdag wordt een verklaring in het parlement afgelegd.
LONDEN, MEI 2000
Ik wil geen advocaat. Ik heb niets misdaan.
Mevrouw Stanley, u wordt beschuldigd van hoogverraad.
Of u bewijst het tegendeel of uw naam wordt vrijdag in het Lagerhuis vrijgegeven.
Waarom?
Er loopt een zaak tegen sir Wlliam Mitchell waar u sterk bij betrokken bent.
Als u zich wilt verdedigen, moet u dat voor vrijdag doen.
Ik heb niets te verdedigen. -Er is een dossier over u...
dat begint in 1938 toen u naar Cambridge Universiteit ging.
Mevrouw Stanley?
BREIEN VOOR SPANJE
Mijn kamer is op de tweede etage.
Zo hoog kan ik niet klimmen.
Ik heb me weer 'ns prima vermaakt.
Ben jij ook een eerstejaars?
Engelse literatuur. -Natuurkunde. Fysica.
Je kussenslopen hielden me voor de gek.
Moderne talen.
Mag ik een ochtendjas lenen?
Als een waakhond me snapt, kan ik dan zeggen dat we chocolademelk dronken.
Is dat een bontjas?
Afschuwelijk, hè? De nicht van mijn moeder kocht hem.
Nee, hij is niet afschuwelijk.
Hij is anders.
Ik breng hem morgen terug.
Heel erg bedankt.
Dat is het meisje over wie ik het had.
Het is een beetje een rommeltje.
Mijn moeder was zo druk met het kopen van mijn uitzet voor de universiteit...
dat we geen enkel instrument hebben gekocht...
laat staan het schrijfgerei.
Waren je ouders er dan tegen dat je hier heenging?
Mijn vader was er verrukt van. De jouwe ook?
Ik ben wees.
Wat naar voor je. -Het is lang geleden gebeurd.
Griep. Rusland.
Toen ben ik dus bij mijn neef Leo gaan wonen in Duitsland.
Die was daar net heen verhuisd.
En toen Leo hierheen ging, ben ik hem achterna gegaan.
Studeert hij hier ook?
St. John's.
Weet je? Ik verzin alleen maar excuses waarom wij ouder zijn dan de rest.
Rusland. Duitsland. Daar zijn de moderne talen.
Na de eerste drie wordt het allemaal erg makkelijk.
We zijn trouwens joods.
Ik heb nog nooit... -Mazzeltov.
Pardon?
Wil je morgen met me mee naar een filmavond?
Dat zou ik graag, maar het is de avond voor mijn bijles.
Laten we gaan.
Dat is William. William Mitchell.
Hij is burggraaf of zoiets.
Kharak is een maharadja. -Zijn we enigen zonder een titel?
William, Kharak. Heerlijk om jullie te zien.
Dat is mijn neef. Leo.
Deftig voor 'n filmavond. -Mogen socialisten niet glamoureus zijn?
Jij moet Joan zijn. Ik ben Leo.
Sonya zegt dat je haar leven hebt gered.
Niet echt.
Ik hoop dat je van de film zult genieten, Joan.
♪ Onder zijn schaduw zullen we leven en sterven ♪
♪ Al deinzen lafaards terug en grijnzen verraders ♪
♪ Wij laten de rode vlag hier wapperen ♪
Mevrouw Stanley?
Op Cambridge stond u erom bekend dat u met communisten omging...
en hun bijeenkomsten en filmavonden bezocht.
Gaat dit allemaal daarover? Nou, dat deed iedereen toen.
Zelfs als die films doodsaai waren. Niet dat je dat mocht zeggen.
Dat was toen in.
De wereld was toen zo anders.
U hebt er geen idee van.
Zeg eens, mevrouw Stanley. Zou u uw vader een socialist noemen?
Lieve help.
Hij was het schoolhoofd.
Hij gaf om de gewone man.
Hij had de Jarrow Marchers door de stad zien lopen.
Maar een socialist? Nee. -Wie heeft u dan politiek gemaakt?
Dat is een rare manier van spreken.
Mijn familie ontvluchtte het antisemitisme in Rusland en vestigde zich in Duitsland.
Niet de beste beslissing.
Toen ik op de universiteit zat, waren Hitlers knokploegen...
niet meer tegen te houden.
Maar ik verstopte me niet voor hen.
Niet omdat ik een held was, maar als ik niet tegen ze in het geweer kwam...
wie zou dat dan wel? -Goed gezegd!
Mijn kleine daad zou kunnen samengaan met de kleine daad van een ander...
tot we een beweging zouden vormen.
Meeslepend, hè? -We moeten allemaal beslissen...
aan wiens kant we staan.
Oorlogsstoker!
De oorlog is al begonnen.
Ze zeggen wel: "Vrede, koste wat kost"...
maar duistere machten trekken ons de toekomst in.
We moeten de rijen sluiten.
Onze vijanden van apathie en haat afmaken.
Onze bondgenoten van hoop bijeenbrengen.
Moed. Eer.
In actie komen. Doe met ons mee.
Geweldige toespraak, Leo. -Goed gedaan.
Ze hebben geprobeerd hem te verdrinken. -De nazi's?
Ze sloegen hem in elkaar en gooiden hem van een brug.
Wat vonden jullie ervan?
Zeer ontroerend. -Ontroerend?
Ik wilde bezielend zijn. -Extreem goede show, Leo.
Dank je. -Ja, goed gedaan, ouwe jongen.
Ik zou ter plekke tekenen als ik dat al niet gedaan had.
"Het waren de beste tijden, het waren de slechtste tijden."
"Het was het tijdperk van wijsheid, het was het tijdperk van stupiditeit."
"Het was de tijd van geloof. Het was de tijd van ongeloof."
"Het was het seizoen van licht. Het was het seizoen van duisternis."
"Verhaal van Twee Steden".
Boek een, "Teruggeroepen tot het Leven".
Dat is communisme. -Dat is Dickens.
Veel te Engels voor jou, zou ik denken.
Waarom wil jij natuurkunde studeren?
Het verstandige antwoord is, dat toen in 1932 het neutron werd ontdekt...
de hele wereld veranderde en ik wilde daarvan deel uitmaken.
Maar de realiteit is kikkervisjes.
Toen mijn zus en ik klein waren, gingen we vaak naar een vijver...
en dan namen we die mee.
Ze roken een beetje vies en dus gaven wij ze een lekker heet bad...
en per ongeluk verbrandden we ze levend.
Je bent een monster. -Nee.
Het zorgde ervoor dat ik het wilde begrijpen.
Nu studeer ik hier natuurkunde.
Ik wil je iets laten zien.
Kom mee.
Deze kant uit.
Zeg eens, als alles van deze wereld vernietigd wordt...
wat zou jij dan redden?
De piramiden, de Eiffeltoren misschien. -Waarom die dingen?
Waarom ook maar een ervan?
Misschien is het een kans om de beschaving van de grond af aan weer op te bouwen.
Een volledig nieuwe manier.
Mijn kleine kameraad.
Tot op de bijeenkomst.
Mevrouw Stanley?
"Ik, Zinoviev, wil graag herhalen dat ik helemaal schuldig ben.
Ik ben schuldig als de organisator, samen met alleen Trotski...
aan de poging tot moord op Stalin."
Denk je dat Stalin hem gedwongen heeft om te bekennen?
Natuurlijk niet. Ze hebben vrijwillig bekend.
Alleen de westerse pers beweert anders om de USSR in diskrediet te brengen.
Maar je snapt toch wel waarom men zegt...
dat ze ongeloofwaardig zijn.
Wie is 'men'? -De meeste Engelsen.
En zij spelen misdadigers en staatsvijanden die verwarring zaaien, in de kaart.
De laatste woorden van zijn handlanger Kamenev zeggen alles.
"Wat mijn vonnis ook zal zijn, ik beschouw hem als juist.
Volg samen met het volk waar Stalin leidt."
Wat leuk van jou en Leo.
Wat is er met ons?
Gaan jullie met elkaar naar bed? -Sonya!
Waar wachten jullie op?
We zijn verliefd, maar...
ik denk dat mensen van elkaar moeten houden.
Begrijp je?
Domme gans. Liefde? Zo zit Leo niet in elkaar.
Als je wacht tot hij zegt dat hij van je houdt, sterf je als maagd.
Nou ja, het maakt nu toch niet meer uit. -Hoe bedoel je?
Hij vertrekt volgende week. -Waarheen?
Rusland. Drie maanden lang. -We kunnen elkaar schrijven.
Ik vind het een geweldige kans.
Ik geef een lezing en maak dan een reis langs de fabrieken voor mijn scriptie.
Ik zal je missen.
Mijn kleine kameraad.
Hallo. Mam?
Daar ben je. Ik heb iets heel geks gehoord. Ik heb je gebeld.
Is je ischias terug?
Ik werd gebeld op de rechtbank.
Een tip van het Openbaar Ministerie, die het gehoord had van MI5.
Het is volkomen belachelijk.
Je hebt zeker nooit gehoord van de onlangs overleden Sir William Mitchell?
Ze denken dat hij communist was...
en mogelijk deel uitmaakte van een spionagenetwerk in Cambridge.
Het grappige is dat ze denken dat jij er misschien bij betrokken bent.
Onzinnig, hè?
Toch?
Wat is er aan de hand?
Wat hebben ze je aangedaan?
Het is als een nachtmerrie. Ongelooflijk dat dit gebeurt, Nick.
Ze hebben me huisarrest gegeven. -Wat?
Sir William kende ik in Cambridge. We waren daar in dezelfde tijd.
Dit is volkomen schandalig.
Ik zal rechtstreeks met Bernard praten. Ik nagel ze aan de schandpaal.
Hoe durven ze jou daarvan te beschuldigen.
Binnenlandse Zaken heeft aangekondigd dat alle buitenlanders...
zich onmiddellijk met hun paspoort moeten melden...
bij hun politiebureau voor registratie. GROOT-BRITTANNIË IN OORLOG
Schat.
Sorry dat ik te laat ben. Je weet hoe Allister kan zijn.
Allister? Het was toch Angus? -Ja, het was Angus. Dit is Allister.
Goedemiddag. Wat wilt u, mevrouw? -Thee en cake, alstublieft.
Koffie, alstublieft.
Heb je wat van Leo gehoord? Ik heb al weken niets gehoord.
Ze laten hem toch wel het land weer in? -Maak je geen zorgen over Leo.
Onze paspoorten maken het ons moeilijk, maar hij kan zeer overtuigend zijn.
Het is oorlog, Sonya.
En zijn geliefde Stalin spant samen met de Nazi's, die hem wilden doden.
Bedoel je het pact? Dat is maar 'n tactiek om tijd voor ons te winnen.
Niet voor ons. Voor jullie. We staan niet meer aan dezelfde kant.
LIEVE LEO,
Ik heb je zo gemist. Heb je mij ook gemist?
Ja, niet zo erg als de rosbief in de Eagle. -Rotknul.
Hoe ben je het land weer ingekomen?
Ik heb tegen ze gezegd dat ik mijn studie af moet maken.
Maar misschien heb ik niet lang de tijd.
Communist International. Comintern. Zo heette de groep.
Ik ben nooit lid geweest. -Van de groep?
Van niets. -Waarom niet?
Ik was het niet met ze eens.
Wanneer beseft u dat u uw tijd verspilt? -Dat doen we niet. Toch, mevrouw Stanley?
Leo Galich. U wordt gezien als een vijandige buitenlander.
Kom mee. -Hij staat aan onze kant.
Mag ik iets meenemen? -Eén koffer.
Weet u dan niks? De Nazi's wilden hem doden.
Ik had dit verwacht. Hou op.
Jongedame, hij is een Duitser.
Mogen we even alleen zijn? -We staan buiten.
Jullie zouden je moeten schamen.
Vat dit alsjeblieft niet zo zwaar op. -Ik kan het niet aan.
Dit is niet de Joan die ik ken.
Als dit alles voorbij is...
zullen we samen zijn.
In 1940 ging Sonya naar Zwitserland...
en Leo werd gevangen gezet op The Isle of Man.
Ik verloor het contact toen met hem.
Nee, u correspondeerde regelmatig.
Tot u in '41 in Cambridge ging werken aan het Tube Alloys Project
Zorgde Leo Galich er dus voor dat u die baan kreeg?
Uw tas, alstublieft.
Joan Smith. Zeer punctueel. Ik ben Max.
Goed? Kom met me mee.
U wordt zeer aanbevolen. Afgestudeerd in Natuurkunde.
Ik specialiseer me in theoretische fysica, professor.
We gaan met de Yanks werken, dus Max volstaat.
Heb je enige idee wat we hier doen?
Nee, er is me alleen per brief opgedragen om hier te komen voor een sollicitatie.
Ja. We nemen alleen mensen aan die persoonlijk worden aanbevolen.
Hierheen.
Ik zoek een persoonlijk assistent. Typen, archiveren, zulke dingen.
Cruciaal is dat die natuurkunde begrijpt.
Dat is belangrijk, omdat je deel kunt nemen aan alles wat hier gebeurt.
Voordat we verder gaan, moet je daarom zo'n ding ondertekenen.
Het is een formele belofte waarmee je je verplicht tot volledige geheimhouding.
Hebt u een pen?
Onze naam dus, Tube Alloys. Enig idee wat dat betekent?
Ik neem aan dat u roestvrije metalen produceert voor olieboren of gaspijpen.
Maar dat lijkt me geen geheime oorlogstaak. -Tube Alloys is een codenaam.
Er zijn zelfs kabinetsleden die niet weten wat we doen.
Mag ik weten wat u doet?
Ons doel is de machine te vernietigen.
De geest van de materie aanraken. -En wat wil dat zeggen?
Na je proeftijd.
Het kan niet kloppen. 235 met de radius is...
We krijgen vast een beter antwoord zodra we de gegevens over 235 hebben.
Maar het is moeilijk om genoeg van dat rotspul te krijgen.
Centrifuge?
Het spijt me zeer. Ik heb gassen gestudeerd.
Zeg dat nog 's. -Ik heb gassen gestudeerd.
Nee, dat andere.
Jullie hebben er vast al aan gedacht, maar...
centrifugale kracht kan een gasachtige mix scheiden van de twee isotopen.
Dat is goed.
Het is een interessante theorie. -Praat er 'ns met Spencer over.
Dit is precies waarom ik een afgestudeerd natuurkundige als assistent wilde.
Niet een mooie meid.
Nou ja, jij bent natuurlijk niet niet een mooie meid.
Kun we opnieuw beginnen? -Graag.
Stel je voor dat het mogelijk is om die twee isotopen te scheiden...
en je had een kritieke massa van puur uranium 235 in isolatie...
en een gespleten atoom.
Dat zou meer neutronen produceren.
En dan zouden meer uraniumkernen splijten.
Het resultaat zou een zichzelf instandhoudende kettingreactie zijn.
Een bom? -Een superbom.
Om deze rotoorlog te kunnen winnen, moeten we de Duitsers daarin vóór zijn.
Ik wil dat je op basis van deze samenvattingen...
een eenvoudig schema probeert te maken dat een leek kan begrijpen.
Er is weinig tijd. Er komt een belangrijke delegatie.
Niet alleen wetenschappers.
Vice-premier Attlee en ook Sir James Chadwick.
James Chadwick? -Dat klopt.
De Nobelprijswinnaar voor de ontdekking van het neutron.
Ik hoop dat je goed kunt tekenen.
Jij bent ver van het ministerie vandaan.
Ik wilde mijn leraar zien voor hij de pijp uitgaat.
Heb je nog wat van iemand gehoord? -Nou, Leo schrijft.
Sonya heeft mijn nieuwe adres, maar taal noch teken.
De kat die alleen loopt. Vind je je baan leuk?
Ik wilde altijd werk doen in fysica. -En wat houdt dat precies in?
Onderzoek. -Naar...
Je weet dat ik dat niet mag zeggen. -Toe, Jojo.
Nu we weer contact hebben, zou ik volgende week kunnen langskomen.
Dan kun je me rondleiden in je kantoor. -Laboratorium.
En we zouden kunnen lunchen. -Dat mag ik niet.
Toe, ze sturen me weldra naar het buitenland.
Er is misschien niet veel tijd meer.
Ik moet alleen zeggen... Nou, dat ik je dat niet vind.
Wat niet?
Een huwelijkskandidaat. -Jeetje.
Joan, ik ben al voor iemand voorbestemd.
Herinner je je Kharak? We zijn al jaren samen.
William wist dus wat u deed bij Tube Alloys, hè?
Hebt u hem dat verteld? -Nee, dat heb ik niet.
Ik heb het aan niemand verteld.
Wie is daar, juffrouw Smith? -'t Is mijn neef maar, mevrouw Fitzpatrick.
Hij is hier om... -...gepassioneerd met haar te vrijen.
me te helpen met boekenplanken maken.
Kun je me dus niet eens de grondbeginselen vertellen?
Nee. Zo zijn de regels.
We staan nu aan dezelfde kant.
Zelfs Churchill zegt dat. -Ik vertel je niets.
Ik ben uit de partij gestapt.
Hebben ze je daartoe gedwongen? -Nee.
Het maakt het makkelijker voor Comintern.
Ik kan verder werken in Canada zonder gezien te worden als veiligheidsrisico.
Je gaat naar Canada.
Ik heb je hulp nodig.
Daarom ben ik hier. -Ik dacht dat je hier was om mij te zien.
Kom op, zeg.
Dat hoef ik niet eens te zeggen. -Nou, probeer dat soms toch maar 'ns.
Mijn kleine kameraad.
Toen de USSR betrokken raakte bij de oorlog...
beloofde Churchill dat alle technische vooruitgang gedeeld zou worden.
Hij heeft zich niet aan die belofte gehouden.
We hebben documenten nodig, ontwerpen.
Onderzoek.
Hoe weet jij van het project?
Het heeft niets met jou en mij te maken. Het gaat om het redden van de revolutie.
Wil je dat ik het onderzoek naar buiten smokkel?
Dat ik het steel?
Dat je het deelt. -Nee, Leo. Dat doe ik niet.
Dit nieuwe wapen is van een totaal ander niveau, hè?
Help ons. -Absoluut niet.
Jojo, ik had echt meer van je verwacht.
Zie je het niet op mijn manier? In die speciale functie...
kun je de wereld veranderen.
Goeie genade, weer zo'n toespraak van je. -Jojo, luister.
Nee, Leo. Ik doe het niet. Je had het me niet moeten vragen.
Ga nou maar. Ik heb er genoeg van.
Je bent principieel en koppig om geen enkele reden.
Ga nou maar.
Ik moet opnemen.
Het is nu 12:31 uur en het verhoor is verdaagd.
Je hebt me nooit verteld dat je aan de bom hebt gewerkt.
Ik mocht het niet zeggen. Ik had de Officiële Geheimen Wet getekend.
Ik ben niet boos, mam. Ik ben verbaasd.
Ik vond je te hoog opgeleid voor een archivaris.
Het is net alsof ik je niet ken.
Ik ben je moeder.
Wist je waartoe die bom in staat was?
We wisten dat wij 'm eerder dan Duitsland moesten hebben.
Stel je voor dat zij 'm het eerst hadden gehad.
We wisten dat we iets waardevols deden. Voor de lange termijn.
Het nut van zijn energie. -Wist pap ervan?
Ja, daarom zijn we naar Australië verhuisd.
Ik dacht dat jullie elkaar op de boot ernaartoe hadden leren kennen.
We kenden elkaar al eerder, maar we vond 't beter als we deden alsof...
Is er iets van wat je me altijd verteld heb, eigenlijk waar?
Draait alles om jou?
Vice-premier, Professor Chadwick, dit is professor Edwards, professor Jenkins.
Goedemorgen.. -Professor Thurow. Professor Holloway.
En dit is Donald Hastings.
Hij leidt de kwantitatieve en kwalitatieve analyse.
En gaat u over de thee?
U hebt veel bereikt. -Nog niet genoeg, meneer.
We moeten een reactor bouwen om plutonium op te wekken.
De Canadezen. -Precies.
Als we het met hen kunnen delen... -We zullen erheen moeten.
Met uw toestemming, meneer.
Akkoord.
U begrijpt wat het betekent als u erin slaagt.
Een zetel aan tafel.
Zullen we dan nog zonder schuldgevoel kunnen slapen?
Op dit moment is het alleen nog bedoeld als afschrikmiddel.
Des te belangrijker is het dat we er zelf een ontwikkelen.
Anders beheersen de Yanks alles.
We moeten er onmiddellijk een hebben en de Britse vlag moet erop staan.
Je bent te laat, dus je hospita heeft me binnengelaten.
Wat geweldig om je te zien. -Jou ook.
Drie jaar. -Bedankt dat je op m'n koffer hebt gepast.
Dat is wel goed.
Ik ben getrouwd.
Met Jamie, die ik deze winter dankzij William in Zwitserland heb leren kennen.
Hij is gematigd links en hij is Engels.
Ben je daarom terug?
Waar ga je wonen? -Ely.
Kijk.
Weet jij wat er met mijn bontjas is gebeurd?
Die is verdwenen.
Ik ga naar Canada.
Ik hoop in een konvooi. -In een torpedobootjager. Doodeng.
Met een paar knappe wetenschappers?
Is er iemand de moeite waard? -Ze zijn allemaal getrouwd.
Nou en?
Kom op, zeg.
Leo is in Montreal, op de universiteit.
Je zou 'm kunnen opzoeken. -Montreal. Ik denk niet...
Wat zou Leo nijdig zijn als hij ontdekt dat je een affaire hebt.
Hou op.
Wat een reis.
Wat is er nog meer te doen dan geweldige seks hebben?
Ik dacht eraan om een boek te pakken.
Daarom is de reservereactor een kweekreactor.
Het punt is, dat er ook chemicaliën zijn en als je die mengt...
Gaat het?
...uranium 233 van thorium of...
Saai. Hoor mij eens. Het spijt me.
Ik heb sinds ons vertrek alleen maar over werk gepraat.
Er is tijd genoeg om dit alles door te nemen.
Zal je vrouw je die vijf weken niet missen?
Het zou me verbazen als ze al opmerkt dat ik weg ben.
Op niet getorpedeerd worden.
We zijn te vroeg getrouwd. -Maar jullie waren wel verliefd.
Ja. Nee. Ik weet het niet.
Ik denk van niet.
Heb je ooit genoeg van iemand gehouden om...
Er is iemand geweest.
Ik hield van hem en ik denk dat hij van mij hield.
Ik dacht dat ik met hem zou trouwen, maar hij heeft me nooit gevraagd.
Zo te horen was hij een idioot.
Professor Davis. Taylor Scott. -Fijn kennis te maken.
Alstublieft, hierheen. -Dank u.
Ze brengen u straks naar uw cabins. -Cabins?
Uw vertrekken. Eerst moet u Kierl ontmoeten.
Ik heb hem als eens ontmoet. In Londen, denk ik.
Dan wordt het nog makkelijker. En er is iets voor het vrouwtje.
Het heet een droger.
Voor isotopen? -Nee, voor wasgoed.
Niet dat u de tijd hebt om het te doen. We draaien allemaal diensten van 18 uur.
Zijn hier ook Amerikaanse natuurkundigen?
Nee, die delen geen onderzoek meer sinds het Manhattan Project is begonnen.
Ze vinden alle buitenlanders gevaarlijk...
en ze denken dat wij, Canadezen, de Russen willen binnenbrengen.
Dat zou niet eens zo'n slecht idee zijn. -Pardon?
Rusland heeft ons gered. We konden niet meer Blitz weerstaan.
Gelukkig viel Hitler hen aan, niet ons. -Laat niemand anders dat horen.
Ze zijn bondgenoten. En we delen geen onderzoek met hen.
Het verbaast me niets dat ze paranoïde worden.
De Yanks willen de eerste zijn.
Ze vertrouwen niemand en nu zoeken ze een excuus om ons te laten stoppen.
Professor Kierl, dit is Professor Davis en zijn assistent...
Joan Smith.
We kennen elkaar. -Ja. Ik bewonder uw werk in Cambridge.
Een: we weten pas of we genoeg plutonium hebben als onze proefreactor...
werkt en zwaar water gebruikt.
Ik ga. We eten 's avonds samen, dus dan zie ik jullie weer.
Twee: we zullen nauwlettend DuPont, Oak Ridge volgen...
die chemische separatietechnieken toepast, het bismutfosfaat-proces.
Die wasdroger is echt leuk...
Om op de hoogte te komen, heb ik de hulp nodig van...
een in Cambridge afgestudeerde fysicus, die excelleert in atoomfysica.
Dus kan uw wasdroger misschien wachten?
Peter Kierl is geniaal...
maar ook doodvermoeiend. Waarom kan die man niet normaal praten?
Bedankt dat je vandaag voor me opkwam.
Je weet dat het de waarheid is. -Het is fijn...
om samen te werken.
Wees gerust. Ik praat er niet over. -Nee, dat is het niet.
Ik hou van je.
Doe niet zo gek.
Ik hou van je sinds ik zei: "Jij bent niet niet een mooie meid."
Maar mijn vrouw...
zal nooit van me willen scheiden.
En daarom wil ik niet zomaar een affaire met je hebben, niet zo. Begrijp je?
Ik hou van je.
Jij verdient meer dan dat.
Misschien...
ooit.
Nog één ding: mijn collega's willen u rondleiden...
door de universiteit van Montreal. -De universiteit? Nee.
We hebben er geen tijd voor. -Ik heb ze gevraagd een tour te regelen.
Er is spanning tussen de universiteit en ons. U weet wel, over fondsen.
U moet, alstublieft, kennismaken met de rector.
Nou, ja. Dank u. Tot ziens.
Dag. Aangenaam kennis te maken. -Aangenaam.
Deze kant uit, alstublieft.
UNIVERSITEIT VAN MONTRÉAL
Professor Smith. -Max Davis.
Meneer Jones. -Ik ben professor Jones.
Wat doe jij hierbinnen?
Onze vrienden vertelden me dat jij de universiteit zou bezoeken.
Ik bedoelde: gluren in het damestoilet. -We mogen niet samen gezien worden.
Je bent op studiereis.
Mag ik erover vragen? -Nee.
Jojo, ik moest je vinden.
Verdomme, ik kan niet ophouden met aan je te denken.
Mijn kleine kameraad.
De bom moet worden gedeeld.
De Russen verdienen het om ervan te weten.
Anders doen de bondgenoten er iets afschuwelijks mee.
Wees niet naïef.
Joan.
Ik ben je giftige kussen zat.
Is er iets van... Zijn wij ooit echt geweest?
Ik ben het zat om opgepikt en in de steek gelaten te worden.
Je verschijnt zodra jij wat wilt en nooit als ik je nodig heb.
Gaat alles goed?
Ze willen met de rondleiding beginnen. -Ik kom eraan.
Je schat me helemaal verkeerd in.
Als je van gedachten verandert, bel dan Sonya.
Hebt u Leo in Montreal ontmoet?
En na de oorlog in Cambridge?
Mevrouw Stanley...
108 Engelse tonnen...
die het equivalent van 22 ton TNT vrijgeven.
Geslaagde ontsteking in New Mexico.
Eén kans om het goed te doen en dat is ze gelukt.
Gefeliciteerd.
En nu? -Ze gaan het gebruiken.
Japan.
Ze waarschuwen ze toch wel eerst? -In de bioscoop zag ik gisteravond...
beelden van de dodenkampen. Hadden we 'm maar tegen de moffen gebruikt.
Nee, anders dan de Duitsers geven de Japanners zich nooit over.
Het betekent de dood van honderdduizenden mensen.
Zo ligt het niet. Wij zijn natuurkundigen.
Onze taak is dat de fysica klopt. Laat de politiek aan politici.
Luister, het is geen geheim dat Amerika de bom heeft.
Het wordt vast bekend dat wij er een proberen te maken.
Stalin zal er ook een willen. -Wat gaan ze daaraan doen?
Ze zullen Rusland mee laten doen.
Dat doen ze echt wel. Niet dan? -Ik denk het niet.
We zijn bondgenoten. -Nu wel, maar straks?
Maar in Canada zei je... -Ze willen niet dat Stalin dit wapen heeft.
Waarom niet? Voor het geval dat hij 'm gebruikt, zoals wij dat kunnen?
Weten jullie wat? Leg 't werk neer.
Ik trakteer op 'n pub-lunch en vanmiddag vrij. Lijkt jullie dat wat?
De eerste atoombom is uit een Amerikaans vliegtuig gegooid...
op de Japanse stad Hiroshima.
President Truman heeft gezegd dat de bom 2000 keer krachtiger was...
dan de grootste bom daarvoor.
President Truman heeft aangekondigd dat een tweede bom is gegooid...
op de stad Nagasaki.
74.000 mensen zijn omgekomen...
Zo ziet Hiroshima eruit na de ontploffing.
Acht vierkante kilometer van de drukbevolkte stad...
is volledig platgebrand.
135.000 doden...
ofwel op slag gedood ofwel naderhand door de gevolgen van de straling.
Niemand weet hoeveel duizenden meer nog zullen sterven...
in de komende jaren als gevolg van de straling.
De wereld is nooit eerder getuige geweest van vernietiging op deze schaal.
Gili 436... -Sonya.
Joan. -Ik heb iets voor je.
We bereiden bewijsstuk E voor.
Zullen we ophouden? Alles is al besproken.
Ze ontkent alles waarvan u haar beschuldigt.
Ik leg bewijsstuk E aan de verdachte voor.
Herkent u dit?
Nee.
Dit rapport is opgesteld door de divisie Cambridge...
van Tube Alloys in 1945, net na de oorlog. Het is een geheim stuk.
Toch vond het z'n weg naar een dossier van de KGB in Moskou...
toegeschreven aan agent Lotto. -Wie is agent Lotto?
Een onlangs overgelopen Russische spion heeft ons dat dossier gegeven.
Wat heeft dat met mij te maken?
Ik ben zo Engels geworden. Ik snak naar een kopje thee.
Gefeliciteerd. -Oh, dit.
Ik dacht dat 't tijd werd. Het blijkt zoveel makkelijker dan...
Dan wat? -Dan ik had verwacht.
Jamie was echt heel lief.
Dus je hebt iets voor me?
Wat als het mis gaat? -Dan laat de KGB me doodschieten.
Ik bedoel hier.
De Britten hangen je op voor verraad, hè?
Maak jezelf toch niet bang. Er gebeurt ons niets.
Ik ben niet zo moedig als jij. -Niemand verdenkt ons. We zijn vrouwen.
Dat vergat ik bijna.
Van harte, schat. -Maar...
Ik weet dat ik vroeg ben, dus maak het maar niet hier open. Bewaar het.
Wat gebeurt er als ik het je heb gegeven? -Dan zeg ik het tegen Leo.
Een deel ervan kan ik doorseinen. -Kan dat niet onderschept worden?
Ik codeer het eerst.
Gedraag je normaal.
Niet zenuwachtig lijken.
Dank u. -Bedankt.
We hebben documenten nodig, rapporten, tekeningen, schema's.
Sorry.
We moeten elkaar treffen op openbare plekken.
Het is te gevaarlijk om bij me thuis te komen.
Maak van nieuw materiaal een extra kopie.
Verstop die niet. Bewaar hem bij het echte document...
tot je er klaar voor bent om hem naar mij te brengen.
Als je iets moet verstoppen, doe dat dan ergens in het zicht van iedereen.
Wees erop voorbereid om te improviseren.
En als je denkt dat je gevolgd wordt, ga dan een dameswinkel in.
Geen man zal je daarin volgen.
Dag, Katya.
Agent Lotto.
Je hebt 't gedaan, hè?
Wat bezielde je?
Nick... -Hoe kon je?
Waarom?
Iedereen nu in mijn kantoor.
MI5 heeft me zojuist laten weten dat Peter Kierl, de natuurkundige...
met wie Joan en ik hebben gewerkt in Canada...
een Russische spion blijkt te zijn.
Dankzij die meevaller kunnen Russen sneller hun eigen bom kunnen maken.
Wees dus extra voorzichtig, allemaal. Extra waakzaam.
Dank jullie wel.
Joan, heb je even?
Al met al was Kierl dus toch niet zo'n saaie piet.
Ik heb een lijst gekregen met mogelijke verdachten in Canada...
die Kierls contactpersoon konden zijn. Een ervan is Leo Galich.
In jouw dossier staat dat je met hem omging toen hij hier was...
Hij is toch niet die ene, hè?
Op de boot.
Toen je zei dat er een was, die je niet...
Het is lang geleden.
Ik vind hem trouwens nog steeds een idioot.
Ik heb hem niet in mijn rapport genoemd. Dat hoeft ook niet, hè?
De politie is er. Een of andere inspectie.
Lieve hemel, wat een drukte.
Karen, heb je toevallig extra maandverband liggen?
Ik blijk zonder te zitten. -Er staat een doosje in de wc-kast.
Dank je.
Pardon, juffrouw. De professor zei dat u hier was.
We moeten enkele bestanden onderzoeken.
Thee? -Pardon?
U zult wel uitgedroogd zijn. -Niet tijdens de dienst.
Nou, u hebt mij niet nodig. -Mag ik even kijken?
Natuurlijk.
HYGIËNISCH VERBAND
Het spijt me, juffrouw.
Geen probleem. Neem me niet kwalijk.
Niet schrikken.
Ik ben het maar.
Hoe kun je zo ontspannen zijn?
De politie heeft vandaag Tube Alloys doorzocht.
Hij was een van de jouwe, hè?
Hij gaf makkelijker toe dan jij.
Hij was boos dat de Sovjet Unie van het onderzoek was uitgesloten.
Ze hebben je in de gaten. Je naam staat op een lijst van MI5.
Nou, ik hoor nu bij de elite.
Ze zouden een luie indruk maken als ze me niet opgemerkt hadden.
Ik heb een onderzoeksfunctie gekregen op het King's College in Londen...
over het Sovjet planningsbeleid.
Ben je dus daarom terug? -Nee.
Voor jou.
Ik wil dat je voorzichtig bent.
Ik ben voorzichtig. -Jojo, wees nog voorzichtiger.
Je hebt er geen idee van hoe belangrijk je bent.
Hier zit een sleutel in, mijn adres in Londen...
telefoonnummer. Bel me wanneer je wilt.
Je kunt maar beter gaan. Het wordt al laat.
Ik had eigenlijk gedacht dat ik zou kunnen blijven slapen.
Ik haal dekens. De bank is wat bobbelig, maar er zijn kussens.
Ik heb iets voor je.
Het is de beschermheilige van wetenschappers.
Ben jij gelovig?
We hebben er allemaal een.
Ik heb Sint Christoffel, de beschermheilige van reizigers.
Curare.
Doe 'm in de knik van je elleboog.
Het laat geen sporen na. Hou 'm altijd bij je.
Zal ik hem nodig hebben?
Dus uw liefdesrelatie met Leo Galich begon opnieuw?
U zag hem in de maanden daarna nogal vaak.
Het spijt me, maar ik heb verschrikkelijk hoofdpijn.
Het is 15:23 uur. Verhoor verdaagd.
Goed, we nemen een pauze. eens kijken wat we kunnen vinden.
Het spijt me verschrikkelijk, Nick.
Voor je daden of voor de ontdekking ervan? -Nee, voor dit allemaal.
'Spijt' dekt nauwelijks de lading.
Ik heb je nog wat willen vragen.
Zou jij voor mij het woord willen doen als dit voor de rechter komt?
Ik beken schuld. Ik vraag je niet om voor me te liegen.
We zouden beiden in de cel belanden als ik dat deed.
Je maakt alleen 'n kans met verzachtende omstandigheden.
Ik wist dat je het zou begrijpen. -Dat doe ik niet.
Hoe heb je dit kunnen doen?
Jij werd advocaat, omdat je geloofde in wat je deed. Dat deed ik ook.
Arrogant als je was, wilde je dus de wereld redden door onze geheime stukken...
naar een moordzuchtige dictator te sturen? -Dat wisten we toen niet.
Sonya en Leo en ik hadden er geen idee van.
Ze gebruikten je. -Nee.
Dus Nick...
wil jij voor mij het woord doen? -Dat weet ik nog niet.
Ik weet niet of ik dat kan.
Ik denk eraan om weg te gaan.
Waarheen?
Niet naar Rusland.
Ik wil dat je met me meegaat. -Ik ga daar nooit heen.
Denk eens aan wat ze ons kunnen bieden.
Jaren geleden zei je tegen me, dat als alles vernietigd was...
wat gebeurd is, jullie communisten...
van de grond af aan een nieuwe beschaving zouden opbouwen.
Hoe doet Rusland dat?
Ik zie alleen maar onderdrukking.
Waarom help je ons dan?
Om een rechtvaardige wereld te maken.
Een plek van gelijkheid. Ik doe het niet voor hen.
Ik doe het voor iedereen.
Je hebt zulke oogkleppen op. -Dat is geloof in iets.
En de dingen waarin ik geloof dan? De zuiverheid van wetenschap.
Die heb jij voor me kapotgemaakt.
En wij?
Rookgordijn.
Mist.
Ik ben een idioot geweest.
Dat is geen liefde.
Blijf van me af.
Pardon.
Kom op, Leo. Neem op.
Neem op.
De politie besloot dat het zelfmoord was.
Ons dossier zegt dat de KGB erbij betrokken was.
Ik had hem nooit in de steek moeten laten.
Wat had hij anders nog? Arme Leo.
Dat lijkt me voor nu voldoende.
We laten u een paar minuten alleen.
Het is 11:32 uur. Verhoord verdaagd.
Ze gaan bepalen wat je nog waard bent. -Het was maar een blackout.
Ik ben m'n verstand niet verloren.
Heb je het aan Alisson verteld? -Aan Alisson wel.
Ik weet niet wat ik tegen de jongens moet zeggen.
Misschien kan ik dat wel.
Er is een ding dat je me moet vertellen en ik wil de volledige waarheid...
Hoeveel wist pap ervan?
Genoeg.
Wat doe jij hier?
Dit is belangrijker dan een enkele man. -Heb jij 'm al uit de geschiedenis gewist?
Dat doet jullie slag gewoonlijk toch?
Maakt het niemand uit waarom?
Natuurlijk maakt ons dat wat uit.
Je weet wat ik voor hem voelde.
Sonya denkt dat hij de weg kwijt was.
Hij twijfelde aan Stalin en het systeem.
Onzin. Hij wilde juist naar Rusland.
Het laatste wat ik tegen hem gezegd heb...
was dat ik niet van hem hield.
En toen vond ik zijn lijk.
Iedereen denkt dat je dit allemaal hebt gedaan voor Leo.
Maar ik weet dat dat niet waar was.
Ik kan het niet nog eens doen.
We zijn geen bondgenoten meer. De oorlog is voorbij.
Ja, met 80 miljoen doden.
20 miljoen ervan waren Russen. Wil je dat nog eens laten gebeuren?
Wat gebeurt er als ik wordt gepakt? -Dat word je niet.
Maar als dat dreigt te gebeuren, kan ik je helpen.
Ik kan je het land uitkrijgen. -Hoe dan?
Ik zit redelijk hoog bij Buitenlandse Zaken.
Om een of andere reden mogen ze me graag.
Heeft Sonya je verteld dat ik ga trouwen?
Ze is mijn secretaresse. Lieve meid.
Het is een goede dekmantel voor Kharak.
Luister, Joan, we hebben je nodig.
Laat mij tegen Sonya zeggen dat je haar zult bellen.
Verbind me alstublieft met E-4-3-6.
Het spijt me, beller. Dat nummer is niet meer in gebruik.
Wilt u een ander nummer proberen?
Nee.
Nee, dank u.
Nu instappen.
Pardon, weet u waar dit is?
Dank u. -Mevrouw.
Ben je hier?
Kom wat met me drinken.
Ik moet weg.
Je wilde toch geen affaire? -Dat wil ik ook niet.
Waarom dan...?
Ik heb m'n vrouw om een scheiding gevraagd.
Dat doe ik al jaren, weet je, sinds we terug zijn uit Canada.
Maar ze weigerde altijd om de sociale vernedering.
Maar ze kan het niet eeuwig volhouden. Ik heb haar eigenlijk alles aangeboden.
Ik moet verantwoordelijk zijn voor mijn eigen geluk...
en dat betekent: bij jou zijn.
Ik hou nog altijd van je, Joan. Zeg me, dat jij dat ook doet.
We zijn van de Veiligheidsdienst. We komen voor professor Davis.
Ogenblik, alstublieft.
Max, de politie is hier.
De veiligheidsdienst denkt dat de geheimen hier gelekt zijn.
Het is de Russen gelukt. Ze hebben getest. Hoe kan dat?
Ze lagen ver achter. Dus iemand moet...
Alles waar ik voor gewerkt heb, is weg.
Ongelooflijk dat dit gebeurt.
Professor Max Davis.
Veiligheidsdienst. U staat onder arrest.
Ik heb niets gedaan.
Er is een rapport van de Eenheid Onderzoek in Canada over uw sympathie voor Rusland.
Hoe kon je hem laten arresteren? -Ik dacht dat hij veilig was.
Er was geen bewijs tegen hem. -Ik wist dat er iets mis was.
Ik wist niet dat alles op leugens stoelde. -Welke leugens?
Mijn liefde voor jou en je vader? -Je hield duidelijk niet van je vaderland.
Hoe durf je?
Je hebt er geen idee van hoe het was.
Oorlog na oorlog na oorlog. Al die doden, al die rouw.
Het verdriet. Het zat ons tot hier.
Ik zou alles doen om te voorkomen dat dat weer zou gebeuren.
Het ging niet om communisme of fascisme.
Ze gebruikten je en dat heb je nog steeds niet door.
Wie gebruikte wie?
Ja, ik was een schaduw in een mannenwereld. Onzichtbaar.
Maar uiteindelijk machtig.
Door je eigen land te verraden. Ik schaam me voor je.
Ik hield van mijn land.
Ja, ik was meestal doodsbang, maar ik wist dat ik het moest doen.
Ik wist dat ik door moest gaan. Waarom kun jij dat niet begrijpen?
Gebruik je hart eens, Nick, in plaats van je hoofd.
Je bent een verrader. -Van wat?
Van nog meer doden? Ik streed voor de levenden.
Ik dacht: als beide kanten hetzelfde wapen hebben...
waarmee ze elkaar kunnen vernietigen, zal niemand het gebruiken.
En ik bevond me in een unieke positie. Ik kon die bom onschadelijk maken...
en dus heb ik dat gedaan. En had ik gelijk of niet?
Ze hebben het al in 50 jaar niet gebruikt.
Nietwaar?
Goed, noem me maar een landverrader...
maar ik probeerde tenminste de wereld te redden van massavernietiging.
Je verdraait alleen maar woorden.
Je hebt de bom aan Rusland gegeven.
Ik kan wel inpakken als dit naar buiten komt.
Ik kan het niet.
Wat kun je niet, Nick?
Ik kan dit niet doen.
Bedoel je...
Bedoel je dat je niet naast me zult staan?
Je eigen moeder?
Ik kan dit niet, Nick.
Niet in m'n eentje.
Je bent gekomen.
Natuurlijk ben ik gekomen. -Houd afstand.
De service hier is vreselijk.
Ik heb sigaretten voor je gekocht.
Ik heb nieuws.
Ik heb een brief van mijn vrouw gekregen.
Als ik geweten had dat ik me alleen maar hoefde te laten arresteren...
Waarom huil je?
Ik kan niet met je trouwen, Max.
Natuurlijk wel. -Nee, niet.
Ik kom hieruit. Ik heb niets gedaan. -Dat weet ik.
Twee minuten alleen.
Ik was 't. -Wat?
De geheimen.
Geheimen?
Het spijt me zo.
Ik ga ze alles vertellen.
De bom.
Allemachtig. -Het spijt me zo.
Jij?
Hoe kon je?
Waarom?
Hiroshima.
Waarom?
Ik ga ze alles vertellen.
Er gaat een boot naar Australië.
Ik ga er op mee. Dan beken ik en dan kom jij vrij.
Nee. -Alsjeblieft.
Hou nog een paar dagen vol.
Nee.
Begrijp je niet dat dat geen zin heeft? Ik hou van je.
Ik kan niet zonder je leven.
Ik wil niet dat je naar Australië gaat.
Ik hou van je.
Heb jij die gevoelens ook? -Natuurlijk heb ik die.
Max, wat heb ik gedaan? -We laten het voorkomen.
Er is geen bewijs. Ik zal mijn naam zuiveren.
Nee, dan moet je over mij liegen in de rechtbank en dat wil ik niet.
Ook al word je vrijgesproken, iedereen herinnert zich dit.
Je kunt je naam niet zuiveren. Je kunt niet weer aan het werk...
of je oude leven oppakken. -Maar dat wil ik ook niet meer.
Ik wil een nieuw leven, hier en met jou.
Misschien is er een andere manier. -Welke dan?
Tijd.
Welke andere manier?
Ik wil niet langer aan het lijntje gehouden worden.
Ik zit daar al een uur.
Zeg tegen meneer Mitchell dat ik hem nu wil spreken.
Ik eis hem te spreken. Het is volslagen...
Het spijt me zo. Verschrikkelijk misverstand.
Moest je zo'n rel schoppen?
Moest jij mijn telefoontjes negeren?
Alles valt uit elkaar.
Kharak werkt op de Indiase ambassade in Washington.
Het zou een coup moeten zijn, maar hij is een zuiplap die dronken de clubs uitrolt.
Ik denk dat de druk hem te veel wordt.
Maar daarvoor kom je hier niet, hè?
Hoe heb je Sonya het kunnen laten doen?
Ik kan Sonya niet tegenhouden. -Jij leidt alle operaties toch?
Lieve meid, dat doet Sonya. Die heeft dat ook altijd gedaan.
Toen ik hoorde dat zij hem had opgegeven, was het al te laat.
Denk je dat ik iemand hem pijn had laten doen?
Wie is dit?
Leo. -Draai 'm om.
Wie is het?
De zoon van Leo.
Met Sonya?
Daarom ging ze dus hals over kop naar Zwitserland.
Iedereen wist het, behalve ik.
Hij moet me een idioot gevonden hebben. -Hij had diepe gevoelens voor je.
Hij had er alleen de woorden niet voor.
Luister, ik kan een compleet overlooptraject regelen.
Niet naar Rusland. Australië. Daar wil ik heen.
Je hebt gelijk. Sonya is terug naar Moskou en dat zou lastig kunnen zijn.
Australië, goed. Maar geef me een week of twee de tijd.
Nee, er vertrekt een schip over drie dagen.
En ik heb twee tickets nodig. Je moet Max uit de gevangenis krijgen.
De professor? -Ik heb hem alles verteld.
Waarom? -Omdat ik hem...
niet in de cel laat verrotten voor iets dat hij niet gedaan heeft.
Nee, dat kan ik niet. Het is te riskant.
Je moet hem laten zitten en alleen gaan.
Dat waag je niet. -Ik heb er een voor je vrouw...
en een voor de "Daily Mail." Twee tickets.
Twee nieuwe identiteitsbewijzen.
De naam van de laatste Britse spion uit het Atoomtijdperk is onthuld.
De naam van Joan Stanley werd gisteren vrijgegeven aan het Lagerhuis.
Ze voorzag persoonlijk Rusland van Britse atoomgeheimen.
Joan, wil je een verklaring afleggen?
Ik word ervan beschuldigd dat ik informatie heb doorgegeven...
aan de Russen in de jaren '40.
Informatie waarmee ze versneld in staat waren een atoombom te maken.
Ik word ervan beschuldigd dat ik mijn collega's en mijn gezin heb bedrogen.
Dat ontken ik niet.
Maar ik word er ook van beschuldigd dat ik mijn land heb bedrogen.
Ik ben geen spion.
Ik geloof niet in werken tegen je land.
Ik wilde dat de Russen op gelijke voet met het Westen zouden komen.
Ik ben geen verrader.
Ik...
wilde dat iedereen dezelfde kennis zou delen, omdat...
Hoeveel hebben de Russen je betaald?
omdat dat alleen dan...
de verschrikking van een nieuwe wereldoorlog kon worden afgewend.
En ik denk dat als u terugkijkt, u ziet dat ik daarin gelijk had.
Je zou je moeten schamen.
Rode Joan.
Mevrouw Stanley hoeft zich nergens voor te schamen.
Ze heeft iets verwezenlijkt dat we allemaal willen...
maar geen idee hebben hoe we het moeten bereiken.
Vrede.
Als u nog verdere vragen hebt voor mevrouw Stanley...
kunt u die aan mij stellen. Ik ben haar advocaat...
...en haar zoon.
Deze film werd geïnspireerd door het verhaal van Melita Norwood.
Ze was ver in de tachtig toen ze werd ontmaskerd als KGB-spion.
Ze werd ervan beschuldigd dat ze in de jaren '40...
de Sovjet Unie had voorzien van Brits atoomonderzoek.
Ze bekende schuld op een persconferentie in haar tuin in een buitenwijk.
Op grond van haar leeftijd besloot de Britse regering haar niet te vervolgen.
Ze werd bekend als 'Oma Spion' en stierf toen ze 93 was.